# 2. Bakara suresi 65. ayet

- **Sure:** 2. Bakara suresi (İnek) — سُورَةُ ٱلْبَقَرَةِ
- **Ayet:** 65 / 286 · **Cüz:** 1 · **Mushaf sayfası:** 9
- **Kaynak:** https://acikkuran.com/bakara-suresi/65-ayet-meali

## Arapça

وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ الَّذ۪ينَ اعْتَدَوْا مِنْكُمْ فِي السَّبْتِ فَقُلْنَا لَهُمْ كُونُوا قِرَدَةً خَاسِـ۪ٔينَۚ

## Okunuş

Ve lekad alimtumullezine'tedev minkum fis sebti fe kulna lehum kunu kıradeten hasiin.

## Çeviriler

### Bayraktar Bayraklı — Yeni Bir Anlayışın Işığında Kur'an Meali

İçinizden Cumartesi günü yasağını çiğneyenleri elbette bilirsiniz. İşte bundan dolayı onlara,"Aşağılık maymunlar olun" dedik.

### Mehmet Okuyan — Kur’an Meal-Tefsir

İçinizden cumartesi günü (avlanma yasağını)[1] çiğneyenleri ve bu yüzden kendilerine "Aşağılık maymunlar (gibi) olun!"[2] dediğimizi elbette bilmektesiniz.

_Dipnotlar_
- [1] Benzer mesajlar: Nisâ 4:47, 154; A‘râf 7:163; Nahl 16:124. İsrailoğulları, cumartesi günleri hiçbir işle ilgilenmeyip sadece ibadetle emrolunmuşlardı. Bölgedeki balıklar cumartesi günü (Allah'ın imtihanı olarak) açıktan açığa sürüler halinde kıyıya geliyorlardı. İsrailoğulları balıkların kıyıya akın akın gelmelerine imrenerek hırslarına mağlup olmuşlar, bu yasağı dinlemeyip cumartesi günlerinde de avlanmaya devam etmişlerdi. Böylece ilahi bir emre itibar etmeyip onu çiğnemişler, "Cumartesi Yasağı"nı ihlal etmişlerdi.
- [2] Buradaki mesajın, şeklen ve bedenen değil de manevi ve mecaz olarak bir dönüşüm olduğu kanaatindeyiz. Benzer mesajlar: Mâide 5:60; A‘râf 7:166.

### Erhan Aktaş — Kerim Kur'an

Elbette siz, Cumartesi yasağını çiğnemekle hadlerini aşanları biliyorsunuz. Bu nedenle onlara, "Düşkün maymunlar olun.[1]" dedik.

_Dipnotlar_
- [1] Bu buyruk ahlaki bir anlam içermektedir. "Kişilik ve davranış yönünden maymunlar olun." denmektedir. (Bkz. 7:166.)

### Süleymaniye Vakfı — Süleymaniye Vakfı Meali

İçinizden iş bırakma gününde /Şabat'ta[1] sınırı aşanları elbette bilirsiniz. Onlara "maymunlara, alçaklara dönüşün!"[2] demiştik.

_Dipnotlar_
- [1] [Nisa 4/47,](https://acikkuran.com/4/47) [154](https://acikkuran.com/4/154)-[155,](https://acikkuran.com/4/155) [A'raf 7/163,](https://acikkuran.com/7/163) [Nahl 16/124.](https://acikkuran.com/16/124) Cumartesi yasağıyla ilgili Tevrat'taki hüküm şöyledir: "Tanrın Rabb'in buyruğu uyarınca Şabat (Cumartesi) Günü'nü tut ve kutsal say. Altı gün çalışacak, bütün işlerini yapacaksın. Ama yedinci gün bana, Tanrın Rabb'e Şabat Günü olarak adanmıştır. O gün sen, oğlun, kızın, erkek ve kadın kölen, öküzün, eşeğin ya da herhangi bir hayvanın, aranızdaki yabancılar dahil, hiçbir iş yapmayacaksınız. Öyle ki, senin gibi erkek ve kadın kölelerin de dinlensinler." (Tesniye 5:12-14).
- [2] Cumartesi yasağını çiğneyenler maymunlar gibi olmuşlardı. Bu, onlara has fiziksel bir dönüşüm değil, benzer davranışları gösteren herkese uygulanan bir dışlama biçimidir ([Bakara 2/65,](https://acikkuran.com/2/65) [Nisa 4/47,](https://acikkuran.com/4/47) [Maide 5/60](https://acikkuran.com/5/60)). Ayette geçen hasiin (خاسئين) kelimesi, cemi müzekker kalıbında olduğu için maymunların değil insanların sıfatı ve kane (كان)'nin ikinci haberidir. Eğer maymunların sıfatı olsaydı, kelime hasie (خاسئة) şeklinde olurdu.

### Ali Rıza Safa — Kur'an-ı Kerim Gerçek

Zaten gerçek şu ki, aranızdan, Cumartesi yasağını çiğneyenleri biliyorsunuz. Bunun üzerine, onlara, "Aşağılık maymunlar olun!" dedik.[21]

_Dipnotlar_
- [21] Cumartesi günü anlamına gelen Sebt, Yahudiler tarafından Sebt Günü veya Şabat Günü olarak isimlendirilir ve kutsal gün olarak kabul edilir. Sebt Günü, Cuma akşamı güneşin batışından önce başlar ve Cumartesi akşamı sona erer. On Emir olarak bilinen Tevrat ayetlerinde, Sebt Günü iş yapılması yasaklanmıştır.

### Mustafa İslamoğlu — Hayat Kitabı Kur’an

Nitekim, içinizden Yasak Günü'nde haddi aşan kimseleri siz de biliyorsunuz. Onlara, "Maymunlardan beter olun!" demiştik.

### Yaşar Nuri Öztürk — Kur'an-ı Kerim Meali

Yemin olsun, içinizden Cumartesi gününde azgınlık yapanları siz bilirsiniz. Onlara şöyle dedik: "Aşağılık maymunlar oluverin."

### Ali Bulaç — Kur'an-ı Kerim ve Türkçe Anlamı

Andolsun, sizden cumartesi (günü) yasağı çiğneyenleri elbette biliyorsunuz. İşte biz, onlara: "Aşağılık maymunlar olun" dedik.

### Elmalılı (sadeleştirilmiş)

İçinizden cumartesi istirahat günü yasağını çiğneyenleri elbette bilirsiniz. Biz onlara: "Sefil maymunlar olun!" dedik.

### Muhammed Esed — Kur'an Mesajı

Nitekim, içinizde Sebt Günü'nün kutsallığını ihlal edenleri biliyoruz; bu davranışlarınızdan ötürü onlara: "Aşağılık maymunlar gibi olun!" dedik.

### Diyanet İşleri — Kur'an-ı Kerim Türkçe Meali

Şüphesiz siz, içinizden Cumartesi yasağını çiğneyenleri bilirsiniz. Biz onlara, "Aşağılık maymunlar olun" demiştik.

### Elmalılı Hamdi Yazır — Kur'an-ı Kerim ve Yüce Meali

içinizden sebt -istirahat- günü tecavüz edenleri elbette bilirsiniz biz onlara sefil maymunlar olun dedik

### Süleyman Ateş — Kur'an-ı Kerim ve Yüce Meali

İçinizden, Cumartesi günü (avlanma yasağı)nı çiğneyenleri elbette bilmişsinizdir; işte onlara: "Aşağılık maymunlar olun!" dedik.

### Gültekin Onan

Sizden Cumartesi yasağını çiğneyenleri elbette biliyorsunuz. İşte biz onlara "Aşağılık maymunlar olun" dedik.

### Hasan Basri Çantay — Kur'an-ı Hakim ve Meal-i Kerim

Andolsun, içinizden Cumartesi günü (ne saygı göstermek) hakkında (ki dini hududu balık avlamak suretiyle) çiğneyib geçen ("eyle" li) ler (in hallerini, başlarına gelenler) i de her halde bil (ib öğren) mişsinizdir. İşte biz onlara (Davud lisaniyle) "Hor ve zelil maymunlar olun" dedik, (üç gün sonra hepsi helak oldu).

### İbni Kesir

Andolsun ki, içinizden cumartesi günü haddi aşanları elbette bilirsiniz. İşte biz onlara: Aşağılık maymunlar olun, dedik.

### Şaban Piriş — Kur'an-ı Kerim Türkçe Anlamı

İçinizden cumartesi gününde yasağı çiğneyenleri de elbette biliyorsunuz. İşte biz onlara: -Hor ve aşağılık maymunlar olun, dedik.

### Ahmed Hulusi — Türkçe Kur'an Çözümü

Yemin olsun ki sizden Sebt'te (Cumartesi'ye hürmet etmeyip) haddini aşanları siz bilirsiniz. Onlara şöyle dedik: "Aşağılık maymunlar (hakikatinin getirisini yaşamayı terk edip taklitle yaşayanlar) olun!"

### Erhan Aktaş (Eski Baskı) — Kerim Kur'an

Elbette siz, cumartesi yasağını çiğnemekle hadlerini aşanları biliyorsunuz. Bu nedenle onlara, "Sefil maymunlar olun." dedik.

### Progressive Muslims

You have come to know who it was amongst you that transgressed the Sabbath, We said to them: "Be despicable apes!"

### Sam Gerrans — The Qur'an: A Complete Revelation

And you had known those among you who transgressed the Sabbath; and We said to them: “Be despised apes!”

### Aisha Bewley

You are well aware of those of you who broke the Sabbath. We said to them, ‘Be apes, despised, cast out.’

### Rashad Khalifa — The Final Testament

You have known about those among you who desecrated the Sabbath. We said to them, "Be you as despicable as apes."

### The Monotheist Group — The Quran: A Monotheist Translation

You have come to know who it was among you that transgressed the Sabbath, We said to them: "Be despicable apes!"

### Süleymaniye Vakfı (Eski Baskı) — Süleymaniye Vakfı Meali

İçinizden cumartesi yasağını çiğneyenleri elbette bilirsiniz. Onlara "Aşağılık maymunlar gibi olun!" demiştik.[1]

_Dipnotlar_
- [1] Eyle Yahudileri, Cumartesi yasağını sürekli çiğnedikleri için aşağılık maymunlar gibi olmuşlardı.

### Erhan Aktaş (10. Baskı) — Kerim Kur'an

Elbette siz, cumartesi yasağını çiğnemekle hadlerini aşanları biliyorsunuz. Bu nedenle onlara, "Düşkün maymunlar olun[1]." dedik.

_Dipnotlar_
- [1] Kişilik ve davranış yönünden "maymunlar gibi olun." Burada biyolojik bir değişimden değil ahlaki bir durumdan söz etmektedir. Bu bir benzetmedir.

### Al-Hilali & Khan

And indeed you knew those amongst you who transgressed in the matter of the Sabbath (i.e. Saturday). We said to them: "Be you monkeys, despised and rejected."

### Abul A'la Maududi — Tafhim commentary

And you know the case of those of you who broke the Sabbath,[1] how We said to them: "Become apes, despised and hated."[2]

_Dipnotlar_
- [1] Sabbath, i.e., Saturday . It was laid down that the Israelite should consecrate that day for rest and worship. They were required to from abstain from all worldly acts, including cooking (which they might neither do themselves, nor have their servants do for them). The injunctions, in this connection were so strict that violation of the Sabbath was to be punished with death. (See Exodus 31:12-17. ) When religious and moral decadence, however, spread among the Israelites they indulged in open desecration of the Sabbath, so much so that in Jewish towns trade and commerce were carried out in broad daylight.
- [2] The details of this incident are mentioned later in (Surah 7, vv. 163)ff. The exact manner in which their transformation into apes took place is disputed. Some scholars are of the opinion that the transformation was a physical one, while others hold that they were invested with the attributes characteristic of apes. But both the words and the manner in which this incident is recounted in the Qur'an seem to suggest that what took place was a physical transformation of certain persons into apes rather than just a moral metamorphosis. What seems plausible to me is that while their minds were allowed to remain intact, their bodies were changed into those of apes.

### Abdullah Yusuf Ali

And well ye knew those amongst you who transgressed in the matter of the Sabbath: We said to them: "Be ye apes, despised and rejected."

### Taqi Usmani

Certainly you have knowledge of those among you who transgressed in (the matter of) the Sabbath. We said to them, "Become apes, abased."

### Abdul Haleem

You know about those of you who broke the Sabbath, and so We said to them, ‘Be like apes! Be outcasts!’

### Marmaduke Pickthall

And ye know of those of you who broke the Sabbath, how We said unto them: Be ye apes, despised and hated!

### Mustafa Khattab — The Clear Quran

You are already aware of those of you who broke the Sabbath. We said to them, "Be disgraced apes!"[1]

### Bijan Moeinian

You know well how some of you disobeyed God’s Sabbatical law (Exodus, 12-17); I told them: "Be apes, resented by all. "

### George Sale

Moreover ye know what befall those of your nation who transgressed on the sabbath day; we said unto them, be ye changed into apes, driven away from the society of men.

### Amatul Rahman Omar

And indeed you have come to know (the end of) those of you who transgressed regarding the Sabbath. Thereupon We said to them, `Be you (as) apes, despised.'

### Arthur John Arberry

And well you know there were those among you that transgressed the Sabbath, and We said to them, 'Be you apes, miserably slinking!'

### E. Henry Palmer

Ye know too of those among you who transgressed upon the Sabbath, and we said, 'Become ye apes, despised and spurned. '

### Ali Quli Qarai

And certainly you know those of you who violated the Sabbath, whereupon We said to them, ‘Be you spurned apes. ’

### Hamid S. Aziz

You know also of those among you who transgressed upon the Sabbath, and how We said to them, "Be you (as) apes, despised and spurned. "

### Mahmoud Ghali

And you already know of (the ones) of you who transgressed the Sabbath; so We said to them "Be apes, (miserably) spurned. "

### Mohamed Ahmed - Samira

You know and have known already those among you who had broken the sanctity of the Sabbath, and to whom We had said: "Become (like) apes despised,"

### Muhammad Asad

for you are well aware of those from among you who profaned the Sabbath, whereupon We said unto them, "Be as apes despicable!"

### Abdel Khalek Himmat — Al- Muntakhab

You knew those of you who broke the Sabbath We set apart for rest and worship, and you defiled yourselves with sin and so did heaven lay your transgression to your charge and decreed that you be monkeyfied and your monkey-like character and behaviour be viewed with contempt, and that you be despised and rejected of men".

### Syed Vickar Ahamed

And you knew well those among you who transgressed in the matter of the (Sacred) day (of Sabbath): We said to them: "Be you (like) monkeys, despised and rejected. "

### Sahih International — (Umm Muhammad, Mary Kennedy, Amatullah Bantley)

And you had already known about those who transgressed among you concerning the sabbath, and We said to them, "Be apes, despised. "

### Shabbir Ahmed

And you are well aware of those of you who broke the Sabbath, whereupon We said unto them, "Be as apes despicable!"

## Kelimeler

| # | kelime | anlam | kök |
|---|---|---|---|
| 1 | وَلَقَدْ — velekad | ve elbette | — |
| 2 | عَلِمْتُمُ — alimtumu | bilmişsinizdir | علم — Ayn-Lam-Mim |
| 3 | ٱلَّذِينَ — ellezine | — | — |
| 4 | ٱعْتَدَوْا۟ — a'tedev | haddi aşanları | عدو — Ayn-Dal-Vav |
| 5 | مِنكُمْ — minkum | içinizden | — |
| 6 | فِى — fi | -nde | — |
| 7 | ٱلسَّبْتِ — s-sebti | cumartesi günü- | سبت — Sin-Be-Te |
| 8 | فَقُلْنَا — fekulna | işte dedik ki | قول — Kaf-Vav-Lam |
| 9 | لَهُمْ — lehum | onlara | — |
| 10 | كُونُوا۟ — kunu | olun | كون — Kef-Vav-Nun |
| 11 | قِرَدَةً — kiradeten | maymunlar | قرد — Kaf-Ra-Dal |
| 12 | خَـٰسِـِٔينَ — hasiine | aşağılık | خسا — Kh-Sin-Elif |

---
Önceki: https://acikkuran.com/bakara-suresi/64-ayet-meali.md · Sonraki: https://acikkuran.com/bakara-suresi/66-ayet-meali.md
Alındığı tarih: 2026-08-11
Açık Kuran — https://acikkuran.com — CC BY-NC-SA 4.0 — Alıntılarken çevirmenin adını belirtin.